Watchman Nee & Witness Lee — Christologie
b1 — The All-inclusive Christ
Incarnatie
Lee beschrijft de incarnatie met het type van de tarwekorrel (Joh. 12:24):
“Tarwe wijst op Zijn incarnatie, dood en begrafenis, en hierop volgt gerst die wijst op Zijn opstanding, de opgestane Christus.”
— Witness Lee, The All-inclusive Christ, hfst. 5
“In Zijn incarnatie is Hij uiterst begrensd, maar in Zijn opstanding is Hij zo ontzaglijk rijk. Er is geen grens aan Hem als de opgestane Christus. Als vleesgeworden Christus was Hij slechts één graankorrel, een eenvoudige timmerman uit Nazareth. Maar toen Hij opstond in de opstanding, was Hij onbegrensd. Tijd en ruimte en materiële dingen konden Hem niet langer begrenzen.”
— Witness Lee, The All-inclusive Christ, hfst. 5
Interpretatie: Lee koppelt incarnatie direct aan de begrensheid van de menselijke natuur van Christus (“één graankorrel, een eenvoudige timmerman”) versus de onbegrensdheid na de opstanding. Dit impliceert een kenosis-motief zonder de term te gebruiken.
Verder beschrijft Lee de ervaring van incarnatie als identificatie met de lijdende, begrensde Christus:
“Wanneer u door de Heer in een situatie wordt geplaatst waarin u begrensd en geperst wordt, kunt u de Heer ervaren als tarwe. In het midden van die beperkende en perssende situatie ervaart u meteen dat u volledig bevredigd kunt zijn… Dat leven, dat Christus Zelf in u is, is een tarwekorrel. Het is het leven van de kleine timmerman, de vleesgeworden, de begrensde.”
— Witness Lee, The All-inclusive Christ, hfst. 5
Opstanding
Lee gebruikt het gerst-type (Lev. 23:10; 1Kor. 15:20) voor de opstanding van Christus:
“Alle bijbelstudenten erkennen dat de eerstelingen van de oogst Christus typeren als de eerstelingen van de opstanding.”
— Witness Lee, The All-inclusive Christ, hfst. 5
“Deze opgestane Christus bezit een leven dat door incarnatie, kruisiging en begrafenis is gegaan, maar Hijzelf is heden de Opgestane.”
— Witness Lee, The All-inclusive Christ, hfst. 5
Interpretatie: De opstanding markeert de overgang van de begrensde vleesgeworden Christus naar de onbegrensde verheven Christus. De eerstelingen-typiek (gerst als eerste rijpend graan) is het bijbeltheologische fundament voor Christus als eerste opgestane.
Hemelvaart
Lee gebruikt het type van het hoge land Kanaän, omgeven door zeeën die de dood symboliseren:
“Aan beide zijden van het land Kanaän zijn zeeën. Volgens de typen der Schrift stellen de zeeën de dood voor. Dit betekent dat rondom Christus niets dan de dood was! Maar uit deze dood werd iets opgewekt. Christus stond op uit de doden! Zo typificeert het hoge land, het land op de bergen, de opgestane Christus, de verheven Christus. Christus werd opgewekt uit de doden en verheven tot de hemelen.”
— Witness Lee, The All-inclusive Christ, hfst. 3
“Christus is opgevaren. Christus is nu het hoge gebergte in dit universum. Hij is het hoge land.”
— Witness Lee, The All-inclusive Christ, hfst. 3
Interpretatie: Hemelvaart wordt niet als afgeslotenheid maar als transcendentie beschreven — Christus is “boven alles” en gelovigen zijn “in de verheven Christus” en daardoor ook transcendent.
Lee geeft een persoonlijk getuigenis van de ervaring van de verheven Christus vanuit gevangenschap:
“Hoe meer ik bad, des te meer voelde ik dat ik in de hemelen was. Ik zat niet in de gevangenis; ik was in de hemelen. […] Want ik was in de Verhevene. Gevangenis was niets voor mij, maar Christus was alles voor mij. Dit was een ervaring van de verheven Christus. Wij zijn in Hem die is opgevaren. Wanneer wij Hem ervaren, zijn ook wij verheven.”
— Witness Lee, The All-inclusive Christ, hfst. 3
Christus als Alles-inclusieve Realiteit (Kanaan-type)
Dit is het centrale christologische motief van het werk:
“Alleen het land Kanaän is het volledige type, het alles-inclusieve type van Christus. Wij hebben Christus allen aangenomen als onze Verlosser. Dat is prachtig! Maar wij moeten beseffen dat Christus als Verlosser niet de alles-inclusieve is. De Schrift zegt ons dat Christus alles en in allen is, dat Christus de alles-inclusieve is. Alles is in Hem en Hij is in alles.”
— Witness Lee, The All-inclusive Christ, hfst. 2
“Wat bedoelen wij met het woord ‘alles-inclusief’? Wij horen dat Christus het licht is — maar dat is niet alles-inclusief. Wij horen dat Christus ons leven is — ook dat is niet alles-inclusief. Wij horen dat Christus het voedsel en het levende water is — maar zelfs dat maakt Hem niet tot de alles-inclusieve. Christus is alles en in allen.”
— Witness Lee, The All-inclusive Christ, hfst. 2
Interpretatie: Lee plaatst “Christus als Verlosser” als slechts één aspect tegenover “Christus als alles-inclusief”. Dit is een kenmerkende nadruk in het denken van de Kleine Kudde/Living Stream Ministry.
Bezitting van Christus
“Kanaän is het alles-inclusieve geschenk van God aan ons. Wij moeten het in bezit nemen. Het is van ons, maar wij moeten het genieten. […] Als wij niet in staat zijn Christus als de alles-inclusieve in bezit te nemen en Hem te ervaren, kan er nooit de werkelijkheid van de Gemeente zijn.”
— Witness Lee, The All-inclusive Christ, hfst. 1
“Christus is het werkelijke land voor ons. Voedsel is een figuur, water is een figuur, licht is een figuur, ons leven is een figuur, en het land is ook een figuur. Christus is het werkelijke land voor ons.”
— Witness Lee, The All-inclusive Christ, hfst. 1
Interpretatie: “Bezitting” (possession) is een technische term in het denken van Lee: het actief en experiëntieel toe-eigenen van Christus in alle dimensies van het dagelijks leven. Verlossing is het beginpunt, niet het eindpunt.
Dood en Opstanding in Persoonlijke Ervaring
Lee verbindt christologische feiten (kruis, opstanding) met de gelovige-ervaring:
“Alle dalen zijn ervaringen van het kruis, ervaringen van de dood van Christus, en alle heuvels zijn ervaringen van de opstanding van de Heer. Een dal is het kruis; een heuvel is de opstanding. Wanneer u een dal ervaart, zult u ook een heuvel ervaren. Wanneer u de dood van het kruis ervaart, zult u de opstanding ervaren.”
— Witness Lee, The All-inclusive Christ, hfst. 4
Verlossing als Recht op Bezitting
“Door de verlossing van de ark verkregen Noach en zijn gezin het recht om het land in bezit te nemen en al zijn rijkdommen te genieten. De ark bracht hen terug tot het genot van het land.”
— Witness Lee, The All-inclusive Christ, hfst. 1
Interpretatie: Verlossing wordt hier als drempelgebeurtenis beschreven — het opent de toegang tot Christus als land. De nadruk ligt niet op satisfactie maar op herstel van toegang.