correctief oordeel
Definitie
Correctief oordeel is de Jones-distinctieve omschrijving van Gods gerechtigheid als pedagogisch-herstellend van aard, in onderscheid van het traditionele concept van vergeldend oordeel. Bij Jones is geen enkel oordeel van God bedoeld om te vernietigen of eeuwig te straffen: elk oordeel dient het herstel van de zondaar en de restitutie van aangerichte schade. De term staat in directe spanning met de doctrine van de eeuwige straf.
Gebruiksvarianten per auteur
Stephen Jones
Jones fundeert correctief oordeel op Jes. 26:9 als programmatekst:
“De oordelen van de wet zijn corrigerend en herstellend. Zij zijn bedoeld om werkelijke vergeving teweeg te brengen, niet een voortdurende staat van onvergeving.”
(Creation’s Jubilee, hfst. 2; vgl. Jes. 26:9: “Wanneer de aarde uw oordelen ervaart, leren de inwoners van de wereld gerechtigheid.“)
Gods gerechtigheid vereist restitutie, niet retributie:
“De gerechtigheid van Gods wet eist herstel en correctie. Alle zonde wordt aangemerkt als een schuld die betaald moet worden aan de slachtoffers van onrecht, en de oordelen zijn altijd in directe verhouding tot de ernst van het vergrijp (de zonde).”
(ibid.)
Jones citeert Deut. 25:1-3 als bijbelse begrenzing van Gods oordeel:
“God verbiedt slagen van meer dan veertig. Waarom?… ‘Opdat uw broeder niet in uw ogen vernederd wordt.’ Gods oordelen worden nauwkeurig afgemeten om te voorkomen dat wij worden ‘vernederd.’ Zij corrigeren ons, in plaats van ons te vernietigen.”
(Creation’s Jubilee, hfst. 4; Deut. 25:1-3 geciteerd)
In Secrets of Time formuleert Jones het uiteindelijke doel van Gods oordelen:
“Gods uiteindelijke doel is niet te vervloeken of te vernietigen, maar de wereld met zichzelf te verzoenen.”
(Secrets of Time, hfst. 4)
Jones citeert Theodore van Mopsuestia (ca. 392–428 n.Chr.) als vroegkerkelijke getuige voor correctief oordeel:
“De goddelozen, die gedurende het gehele tijdperk van hun leven het kwaad hebben begaan, zullen gestraft worden totdat zij leren dat zij door in zonde te volharden slechts in ellende volharden. En wanneer zij op deze wijze ertoe gebracht zullen zijn God te vrezen en hem met welwillendheid te betrachten, zullen zij de genieting der genade ontvangen.”
(Creation’s Jubilee, hfst. 2 — citaat uit Theodore van Mopsuestia)
George Warnock
Warnock deelt de overtuiging dat Gods oordeel reinigend van aard is, maar benadrukt het kruis als het definitieve oordeel van God over de wereld — niet als vergelding maar als onthulling van Gods gerechtigheid:
“Het kruis is Gods oordeel over de wereld! En op die grote en vreselijke Dag des HEREN zal God het vonnis van het oordeel uitvoeren dat hij bij Golgotha decreeteerde.”
(Who Are You?, hfst. 7, sectie “God’s Judgment of the World”)
Spanningsveld
Correctief oordeel staat in directe spanning met:
- De doctrine van de eeuwige hel als retributieve straf (traditionele orthodoxie)
- De gereformeerde doctrine van Gods soevereine toorn over zonde als intrinsiek doel van oordeel